Tüccarların depo oyunu: Elmalar depolandı, ucuza satılmak istenmiyor

Niğde Elma Üreticileri Birliği Başkanı Atilla Kaplan; geçtiğimiz yıl yaşanan don, dolu ve kuraklığın bazı bölgelerde elma üretiminde ciddi kayıplara yol açtığını belirterek bu düşüşün tezgah fiyatlarını da etkilediğini söyledi. Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Kaplan; “Geçen yıl olmadığı kadar şiddetli bir soğuk yaşandı. Bizim bölgemizde yüzde 95’e varan ürün kaybı oldu ancak Mersin, Antalya, Denizli ve Çanakkale gibi bölgelerde ürün vardı. Türkiye genelinde yaklaşık yüzde 40-45 civarında kayıp yaşandı” dedi. Türkiye’nin toplam elma üretiminin yaklaşık 5 milyon ton seviyesinde olduğunu belirten Kaplan, üretimin yaklaşık yüzde 50’sinin gerçekleştiği bölgelerde don olayının yaşanmadığını ifade etti.

Kaplan; “Bu sene elma yok, çok para edecek düşüncesi oluşunca fiyatlar yükseldi. Tüccar da elma alıp depoladı. Dolayısıyla şu anda o elmaları ucuz fiyata satmak istemiyor” diye konuştu. Üreticinin şu anda elmayı 20-25 lira civarında değerlendirebildiğini söyleyen Kaplan, market ve tezgahlardaki fiyatların ise çok daha yüksek seviyelere ulaştığını kaydetti. Tüccarın da depolama ve lojistik gibi önemli maliyetlerle karşı karşıya olduğunu ifade eden Kaplan, depolama sürecinde ciddi kayıplar yaşandığını belirterek; “Üreticinin de tüccarın da şu anda depoda elması var. Kar marjı yüksek ama bunun da sebepleri bulunuyor. Bizde nasıl hasat kayıpları varsa onların da depo kayıpları oluyor” dedi. Başkan Kaplan; birinci kalite, ikinci kalite ve meyve suyuna ayrılan ürünler bulunduğunu belirterek, “Tüccar aldığı bütün ürünü aynı fiyata satamıyor. Kasası, lojistiği, depolama maliyetleri ve kayıplar da var. Ancak buna rağmen kar marjı yine de yüksek kalıyor” ifadelerini kullandı. Tüketicinin kusursuz ürün tercih ettiğini belirten Kaplan, marketlerde özellikle birinci kalite ürünlerin ön plana çıkarıldığını, bunun da fiyatları etkilediğini söyledi.

“Fiyatlarda denge sağlanmalı”

Bazı ürünlerde üretici ile market arasındaki fiyat farkının kabul edilemez seviyelere çıktığını dile getiren Kaplan; “30 liraya alınan bir ürünün markette 270 liraya satılması normal değil. Elbette maliyetler var ancak bu kadar büyük fark olmamalı” ifadelerini kullandı. Bu yıl üretimde beklentilerin daha olumlu olduğunu belirten Kaplan, hem üreticinin hem de tüketicinin memnun olacağı bir piyasa düzeninin oluşturulması gerektiğini söyledi. Üreticiden doğrudan satışın fiyatların dengelenmesine katkı sağlayacağını ifade eden Kaplan, yeni hal yasasına ilişkin beklentilerini de anlattı. Kaplan; “Marketlerin ürünün belli bir kısmını doğrudan üreticiden alması gündeme gelmişti. Bu sistem uygulanırsa hem üretici kazanır hem de tüketici daha uygun fiyata ürün alabilir. Fiyatlarda denge sağlanabilir” şeklinde konuştu. Bu yıl rekolte beklentisinin yüksek olduğunu kaydeden Niğde elma Üreticiler Birliği Başkanı Atilla Kaplan; “İnşallah bu yıl üretimde sıkıntı olmayacak. Geçen yıl don nedeniyle yaşanan yüksek fiyatların bu sezon yaşanmasını beklemiyoruz. Hem üreticinin hem tüketicinin memnun olacağı bir sistem kurulmalı” ifadelerine yer verdi.

Sema Tekeli