İtalyan pizza, ABD hamburger için Torbalı domates

İzmir’in Torbalı ilçesi, Temmuz ayında Nisan ayında ekilen domates hasadı ile yeni bir heyecan.

Tarlalardan toplanan domatesler, geniş ovalarda kamyonlara getirilir, burada kurutulur ve başka bir ürüne dönüştürülür. Sabahın ilk ışıklarıyla çalışmaya başlayan işçiler, domatesleri birer birer kesip güneş ışığı, nem ve rüzgarın etkisiyle kurumaya bıraktılar. Talep üzerine kükürt veya tuz serpilir domatesler yaklaşık 1 hafta içinde kurutulur ve paketleme için fabrikalara gönderilir.

Türkiye’nin Avrupa ülkelerine kurutulmuş domates ihracatı, özellikle bölgede paketlenmiş ürünlerin yüzde 95’ini karşıladığı ABD ve Japonya, torbalı Ticaret Odası Başkanı Abdulvahap olgun da dahil olmak üzere 60’dan fazla ülkeye ihracatın “çanta düzünde 400 bin tondan fazla Domates üretilir Geçmişte, domatesler alternatif ürün bulunmadığı için tarlada kalabilirdi, şimdi domatesler kuruduğu için tarlalarda kurumuyor, Türkiye’de güneşin, nemin ve rüzgârın yeri yok. Bu ovada yetişen domatesler bu ovada kurulmuş ve buradaki fabrikalarda işlenmiştir. Bu, Torbali’nin bu alanda önemli bir özelliğidir. ”

İtalyan pizza, ABD hamburger için Torbalı domates

Kurutulmuş domateslerin 3,5 avroya kadar ihraç edilebileceğini söyleyen Olgun, “Üretici 30-40 sent domates satıyor. Domates işlerken ve yeni bir ürün olarak değer kazanıyor. Kurutulmuş domateslerin kullanım alanları ülkelerin tüketim alışkanlıklarına göre değişir. İtalyanlar meşhur pizzalarında bu domateslerden domates sosu yapıyorlar. ABD’de hamburger, bu domatesleri hamburgerleri için sos olarak kullanıyor. ”

İtalyanların Torbalı ovalarında organik olarak üretilen ve kurutulmuş domatesleri sevdiklerini söyleyen Olgun, “Kurutulmuş domatesler pizza malzemeleri olarak kullanılıyor. İtalya’daki ünlü pizzacılardaki organik domates soslu pizza olarak satılmaktadır. İtalyanlar organik domatesleri tercih ediyor. Türkiye’den gelen domatesler çok ilgi görüyor “dedi.

“Gurur duyuyoruz”

Tarlalarında domates kurutma işi yapan Hatice Başak, her yıl çiftçilerden aldıkları domatesleri tuzlayıp yaklaşık 1 hafta güneş altında tuttuklarını söylüyor. 14 kilo taze domatesden 1 kilo kuru domates alıyoruz. Bu kurutulmuş domatesleri İtalyanlara pizza malzemeleri olarak gönderiyoruz. Bu ürünlerin yurtdışında çok sevilmesi bizi gururlandırıyor ”dedi.

Ali Gözeten – Halil Karahan